โรค…สวยแค่ไหนก็ไม่พอ
- พจีพิไล
- 26 พ.ย. 2568
- ยาว 1 นาที
จดหมายจาก พจีพิไล ฉบับที่ 6
พจีพิไล
กราบเรียนคุณป้าศรีที่เคารพรัก
ทุกวันนี้การทำศัลยกรรมความงาม การเสริมความงาม กลายเป็นเรื่องปกติเหมือนเข้าร้านทำผม เราจึงพบว่าคลินิกความงามมีจำนวนมากกว่า 7-Eleven
งานวิจัย รายงานว่าคน 3 ใน 4 คนได้ทำศัลยกรรมความงามหรือได้เข้ารับบริการจาก คลินิกเสริมความงาม
ภายในหนึ่งสัปดาห์ที่ผ่านมา…
และนี่คือที่มาของจดหมายฉบับนี้
คุณป้าเคยถามเกี่ยวกับการเสพติดศัลยกรรมการเสริมความงาม อย่างหยุดไม่ได้ หรือความไม่พึงพอใจกับรูปร่างหน้าตา ที่งดงามอย่างเป็นธรรมชาติของตนเอง
จนคนรอบข้างรู้สึกว่าเธอสวยแค่ไหนก็ไม่พอ
…ซึ่งในความเป็นจริงแล้ว
อาจเป็นความผิดปกติ ทางจิตใจ ที่เรียกกันย่อๆว่า BDD
คือ ความผิดปกติของภาพลักษณ์ร่างกาย (Body Dysmorphic Disorder - BDD)
ซึ่งเป็นโรคทางจิตใจชนิดหนึ่ง ที่คนเรามักไม่รู้ว่าตนเองเป็น เพราะไม่ได้เกี่ยวกับอาการป่วยทางร่างกาย
แต่กลับเป็นความทุกข์ทางใจที่ลึกซึ้งและรุนแรงยิ่งกว่า
คนที่เป็นโรค BDD จะหมกมุ่น หมุนวนอยู่กับข้อบกพร่องทางรูปลักษณ์ของตนเอง
ซึ่งที่จริงแล้ว ข้อบกพร่องนั้น อาจเป็นเพียงจุดเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่คนอื่นแทบมองไม่เห็น
หรืออาจไม่มีอยู่จริงเลย
แต่คนคนนั้นกลับรู้สึกราวกับว่ามันใหญ่โตจนบดบังความสุขทั้งหมดในชีวิต
ถึงตรงนี้ จะขอยกตัวอย่างเพื่อให้เห็นภาพ เพื่อที่จะได้เข้าใจชัดเจนขึ้น….
แผลเป็นเล็ก ๆ บนแก้ม –ในโลกที่ใหญ่เกินไป
สาวน้อยวัย 28 ปี เธอมีหน้าตาน่ารัก น่าเอ็นดู บุคลิกสดใส แต่ทุกครั้งที่เธอมาพบหมอ
เธอจะหยิบกระจกขึ้นมาดูและพูดถึง “แผลเป็น” เล็ก ๆ บนแก้มด้านขวา
แผลเป็นนั้น ขนาดไม่ถึง 1 เซนติเมตร ที่คนทั่วไปแทบมองไม่เห็น
“หมอคะ หนูออกจากบ้านไม่ได้เลย หนูรู้สึกว่าคนมองแผลเป็นตรงนี้ตลอดเวลา”
เธอไปพบหมอศัลยกรรมมามากมาย ขอฉีด ขอเลเซอร์ ขอทำทุกอย่างเพื่อลบแผลนี้ออกไป แต่ไม่ว่าจะทำกี่ครั้ง เธอก็ยังกลับมา พร้อมความทุกข์ ความเศร้า…ในดวงตา
ต่อมา เธอเริ่มไม่กล้าออกสังคม ลางานบ่อยขึ้น ปฏิเสธคำชวนของเพื่อนฝูงทุกอย่าง
ความจริงของเรื่องนี้ ก็คือ
แผลเป็นนั้นไม่ได้เป็นสิ่งที่ทำลายชีวิตของเธอ
แต่ “ความคิดที่ทำร้ายตัวเอง” ต่างหากที่กำลังกัดกินหัวใจเธอไปทุกวัน
จมูกไม่ได้เบี้ยว – แต่ใจสั่นไหว
เพื่อนมีมากมาย แต่เขากลับได้แต่มองตัวเองว่าไม่หล่อเสียเลย
“หมอครับ จมูกผมมันเบี้ยว ดูตลกมาก ผมถ่ายรูปทีไร ต้องหามุมปิด ไม่งั้นโพสต์ไม่ได้เลย”
เขาเริ่มหลีกเลี่ยงการถ่ายรูป จนเพื่อนๆสงสัยว่าทำไมจึงทำตัวแปลกไป
จากนั้นเขาก็ถอนตัวจากการเป็นตัวแทนกิจกรรมใหญ่ของคณะ
เพราะ “ไม่มั่นใจในหน้าตา”
ความจริงแล้ว จมูกของเขาดูปกติดี ไม่มีความผิดปกติใด ๆ
แต่ความคิดภายในนั้น ที่สิ่งที่ขยายความกังวลเล็กๆ ให้เป็นเรื่องใหญ่
เขาค่อยๆเก็บตัวมากขึ้น จนถอยไปอยู่ในโลกส่วนตัวที่เต็มไปด้วยกระจกและคำว่า “ไม่ดีพอ”
เธอสวยที่สุดในงานเลี้ยง –แต่หัวใจเธอกลับร้องไห้
เธอเป็นคุณแม่วัย 42 ปี ที่หน้าตาดี มีฐานะ และมีครอบครัวที่อบอุ่น
แต่วันหนึ่งเธอเดินเข้ามาหาพร้อมความลับคับอกที่เก็บไว้เนิ่นนาน
“หมอคะ หน้าหนูแก่เร็วมาก จนหนูไม่กล้าไปงานเลี้ยงโรงเรียนลูกเลยค่ะ”
เธอตรวจสอบใบหน้าตัวเองหน้ากระจกทุกเช้า ใช้เงินหลักแสนในการดูแลผิว ซื้อครีมหลายยี่ห้อ และสงสัยว่าทำไมเพื่อนๆเธอ“ดูสาวกว่า“เสมอ
ในความเป็นจริงแล้ว เธอสวยไม่แพ้ใคร แต่ความคิดในใจเธอกลับตอกย้ำซ้ำๆ
“เธอแก่ลงทุกวัน เธอไม่สวยอีกต่อไปแล้ว”
ในงานเลี้ยงประจำปี คุณแม่คนอื่นชื่นชมเธอ แต่เธอกลับมองตัวเองว่าเป็นเหมือน
“หญิงชรา ที่ต้องปกปิดริ้วรอย”
นั่นทำให้เธอติดอยู่ในความเศร้า ทั้งที่คนอื่นๆเห็นว่าเธอ “งดงาม”
สรุปให้เข้าใจง่ายๆ คือ
คนปกติ มองรูปลักษณ์เป็นเพียงส่วนหนึ่งของชีวิต
แต่คนที่เป็น BDD จะให้รูปลักษณ์เป็นตัวกำหนด “คุณค่าของชีวิต”
คนปกติ ไม่ชอบบางอย่างในตัวเองแต่ “ปล่อยผ่านได้”
แต่คนที่เป็นโรค BDD จะมีอาการหมกมุ่น คิดซ้ำๆ อย่างแก้ไม่หาย
ไม่ยอมรับรูปลักษณ์ของตัวเอง
ในขณะที่ คนปกติใช้ชีวิตตามปกติ แม้ไม่สมบูรณ์แบบ
คนที่เป็น BDD จะหลีกหนีสังคม หมกมุ่นอยู่ในโลกของกระจกเงา
และความคิดลบๆ ที่วนเวียน
โรคนี้ไม่ใช่ “การหลงตัวเอง” แต่เป็น “การเกลียดตัวเองอย่างลึกและซึมซึ้ง”
• ผู้ป่วยจะจดจ่ออยู่กับรูปลักษณ์ผิดปกติที่มักไม่มีอยู่จริง
• พวกเขาเจ็บปวดเงียบ ๆ แม้คนรอบข้างจะมองว่า “ก็ปกติดีหนิ”
• การรักษาต้องใช้ทั้งการทำจิตบำบัด และบางครั้งต้องใช้ยาควบคู่
ที่สำคัญที่สุดคือ :
ผู้ป่วยต้องการ“ความเข้าใจ” มากกว่าคำว่า “ก็เธอสวยอยู่แล้ว!”
ถ้าหากคุณ หรือคนที่คุณรัก มีอาการคล้ายๆ เรื่องเล่าที่เล่ามาข้างต้น
โปรดอย่ามองข้ามเพราะคำว่า “ไม่ดีพอ”ข้างใน กำลังกัดกินชีวิตของใครบางคนไปทีละน้อย
ในโลกที่
ทุกคนอยากสมบูรณ์แบบ (perfect)
ขอให้เรารักความไม่สมบูรณ์แบบ (imperfections) ของมนุษย์รวมทั้งตัวเอง ด้วยใจที่เมตตา
BDD คืออะไร
• โรคที่ทำให้ “รูปลักษณ์ในจินตนาการ” กลายเป็นความเจ็บปวด
• แม้จะดูดีในสายตาคนอื่น แต่เจ้าตัวกลับเห็น “ข้อบกพร่องใหญ่โต” ที่อาจไม่มีอยู่จริง
อาการที่พบได้บ่อยคือ
• หมกมุ่นกับหน้าตาหรือส่วนใดของร่างกาย
• ส่องกระจกหรือหลีกเลี่ยงกระจกเป็นประจำ
• หลีกเลี่ยงสังคม เพราะ “ยังไม่สวยพอ”
• คิดวนซ้ำเรื่องรูปลักษณ์จนใช้ชีวิตไม่ได้ มีแผลเล็กนิดเดียว แต่คิดว่าทั้งโลกมองแต่จุดนี้ หรือ จมูกปกติ แต่เชื่อมาตลอดว่า “เบี้ยวและน่าเกลียด”
• อาจจะสวยที่สุดในงานเลี้ยง…แต่ร้องไห้คนเดียวในใจ
• โรคนี้ ไม่ใช่ความงามที่ผิด แต่เป็น “ความเจ็บที่ซ่อนลึก”
• ความเข้าใจจากคนรอบข้าง คือยาเริ่มต้นที่ดีที่สุด
• หากท่านพบ ผู้ที่มีอาการเหล่านี้ โปรดส่งพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
กราบขอบพระคุณคุณป้าศรี
ด้วยความเคารพรักอย่างสูง
พจีพิไล
14 พฤศจิกายน 2568
ความคิดเห็น